Je hond loopt vrolijk rond… en plots tilt hij een achterpoot op.
Een paar passen later loopt hij weer alsof er niets gebeurd is.
Veel eigenaars denken op zo’n moment:
“Hij zal zich wel even verstapt hebben.”
Maar wanneer dit vaker gebeurt, kan het wijzen op een probleem met de knieschijf, ook wel patella luxatie genoemd. Dit probleem zie ik in mijn praktijk vooral bij kleine honden. In deze blog leg ik uit wat er precies gebeurt, welke signalen je kan herkennen en wanneer het verstandig is om actie te ondernemen.
Wat is een patella luxatie?
Patella luxatie bij honden ontstaat wanneer de knieschijf van haar normale positie uit het kniegewricht glijdt. Hierdoor kan een hond plots een achterpoot optillen, enkele passen op drie poten lopen en daarna weer normaal verder bewegen.
De knieschijf, of patella, ligt normaal in een gleuf in het kniegewricht. Tijdens het bewegen schuift deze soepel op en neer.
Bij een patella luxatie glijdt de knieschijf uit deze gleuf. Daardoor kan het been tijdelijk niet goed gebruikt worden.
Er zijn verschillende vormen van patella luxatie.
Wanneer de knieschijf maar af en toe uit de gleuf schiet, spreken we van een intermitterende patella luxatie.
Wanneer de knieschijf voortdurend naast de gleuf ligt, spreken we van een continue patella luxatie.
In ernstige gevallen kan de knieschijf zelfs niet meer spontaan terug op zijn plaats komen.
Dierenartsen delen patella luxatie meestal in volgens ernst, van graad 1 tot graad 4.
- Graad 1: de knieschijf schiet af en toe uit de gleuf, maar springt spontaan terug
- Graad 2: de knieschijf luxeeert regelmatig en blijft soms even naast de gleuf liggen
- Graad 3: de knieschijf ligt meestal naast de gleuf en kan moeilijk terug geplaatst worden
- Graad 4: de knieschijf ligt permanent naast de gleuf en kan niet meer terug geplaatst worden
De ernst van de luxatie bepaalt vaak welke behandeling het meest aangewezen is.
Welke signalen kan je herkennen?
Bij honden met patella luxatie zie je vaak typische bewegingsveranderingen.
Veelvoorkomende signalen zijn:
- plots een achterpoot optillen tijdens het wandelen
- een paar passen op drie poten lopen
- daarna weer normaal verder lopen
- moeite hebben met springen
- moeilijk overeind komen
- een afwijkende stand van de achterpoten
Bij honden met een blijvende luxatie zie je soms dat ze achteraan met een O-benige stand lopen. Dit kan lijken op een wat waggelende of “kikkerachtige” manier van bewegen.
Welke honden hebben meer risico?
Patella luxatie komt vaker voor bij:
- kleine hondenrassen
- honden met een fijne lichaamsbouw
- honden waarbij het kniegewricht minder stabiel ontwikkeld is
Bij kleine rassen gebeurt de luxatie vaak naar de binnenzijde van de knie.
Bij grotere honden zien we vaker een luxatie naar de buitenzijde, meestal na een trauma of in combinatie met andere afwijkingen in het been.
Waarom lijkt het soms plots weer over te gaan?
Bij een intermitterende luxatie schiet de knieschijf tijdelijk uit de gleuf en daarna spontaan weer terug.
Dat verklaart waarom een hond:
- even mank loopt
- daarna weer normaal lijkt te bewegen
Dit kan misleidend zijn, omdat het lijkt alsof er niets ernstigs aan de hand is. Maar wanneer dit regelmatig gebeurt, blijft de knie geïrriteerd en kan het probleem verergeren.
De osteopathische kijk op patella problemen
Binnen de osteopathie kijken we niet alleen naar de knie zelf, maar naar het volledige bewegingsapparaat.
De spieren rond de knie, waaronder de quadricepsspier, spelen een belangrijke rol in het stabiel houden van de knieschijf. Deze spier ontvangt zenuwimpulsen vanuit de lumbale regio van de wervelkolom.
Wanneer er in deze regio een verminderde beweeglijkheid aanwezig is, kan dit invloed hebben op:
- de zenuwvoorziening
- de spierfunctie
- de stabiliteit van het kniegewricht
Tijdens een osteopathisch onderzoek wordt daarom niet alleen de knie bekeken, maar ook de rug, het bekken en de lumbale wervels.
Door de beweeglijkheid van deze structuren te verbeteren, kan de spierfunctie ondersteund worden en kan het lichaam beter functioneren.
Osteopathie kan een waardevolle ondersteuning zijn, zowel bij bestaande klachten als in het voorkomen van verdere problemen.
Wanneer is het verstandig om hulp in te schakelen?
Merk je dat je hond:
- regelmatig een achterpoot optilt
- moeite heeft met springen
- moeilijk rechtkomt
- vaker mank loopt
Dan is het verstandig om dit verder te laten onderzoeken.
Niet elke patella luxatie vereist meteen een operatie. Bij milde vormen kan het vaak zinvol zijn om eerst te kijken naar spierfunctie, stabiliteit en het algemene bewegingspatroon. In andere gevallen, zeker bij ernstigere vormen, kan een chirurgische behandeling wel noodzakelijk zijn.
Hoe vroeger een probleem wordt opgemerkt, hoe groter de kans om verdere schade te beperken.
Wanneer de knieschijf regelmatig verplaatst, kan dit op termijn leiden tot extra belasting van het gewricht en uiteindelijk tot artrose.
Herken je deze signalen bij je hond?
Blijven de klachten terugkomen, of twijfel je over wat je ziet tijdens het bewegen van je hond?
Dan kan het zinvol zijn om de beweeglijkheid van de rug, het bekken en de achterhand van je hond te laten controleren.
Door tijdig te laten onderzoeken waar de oorzaak zit, kan je vaak verdere problemen helpen voorkomen en je hond comfortabeler laten bewegen. Ik wil je hier graag bij helpen. Hier vind je mijn contactpagina.
Knieschijfproblemen komen niet alleen bij honden voor. Ook bij paarden kan de knieschijf een rol spelen in bewegingsproblemen. Lees hier meer over knieschijfproblemen bij paarden.
